Selecteer de tekst die je wilt vertalen en kies 'Vertalen'. Kies vervolgens de gewenste taal. Je kunt de vertaalde tekst beluisteren of lezen.

Overweeg je een nier te doneren?

Laatste update, 12 mei 2026

Je mag een nier doneren als je 18 jaar of ouder bent, gezond genoeg bent en vrijwillig kan beslissen. Medisch betrouwbare informatie en ervaringen van anderen helpen een beslissing te maken.

In het kort

  • Het is belangrijk dat jouw beslissing een weloverwogen en vrijwillig besluit is.
  • Je mag geen geld of een andere beloning krijgen voor een nierdonatie.
  • Als donor krijg je een uitgebreide screening om te bepalen of je kunt doneren.
  • Je moet aan een aantal voorwaarden voldoen als je een nier wilt doneren.
  • Overweeg je serieus een nier af te staan? Dan kun je je aanmelden bij 1 van de 7 transplantatiecentra (een academisch ziekenhuis)

Wil je een nier doneren? Dan gelden de volgende voorwaarden:

je bent 18 jaar of ouder

In principe kan iedereen vanaf 18 jaar nierdonor zijn. Wel vinden artsen mensen van 18 jaar nog erg jong. Het gebeurt dan ook bijna nooit dat iemand van 18 jaar een nier doneert. Zeker als er ook een ouder iemand geschikt is om een nier af te staan.

Er is geen maximale leeftijdvoor nierdonoren. Zolang je maar gezond genoeg bent om een nier af te kunnen staan.

je bent wilsbekwaam

Dat betekent dat je zelf de beslissing kunt nemen.

je bent gezond genoeg om een nier te kunnen geven

Voor de donatie wordt je gezondheid uitgebreid onderzocht. Het donatieteam beoordeelt of doneren veilig voor je is. En of de donatie door kan gaan.

Het is natuurlijk belangrijk dat je nierfunctie goed genoeg is. Bij gezondheidsproblemen als hart- en vaatziekten, kanker of ernstig overgewicht is donatie soms niet mogelijk. Bij diabetes is nierdonatie niet mogelijk.

Het donatieteam beoordeelt of de donatie te veel risico’s voor je oplevert. Bijvoorbeeld tijdens de operatie of op de lange termijn. Soms heb je eerst een behandeling nodig. Dat is bijvoorbeeld zo bij een infectie die je kunt overdragen.

Overgewicht

  • Met mild overgewicht (een Body Mass Index, ook BMI, tussen de 25 en 30) kun je veilig een nier doneren.
  • Met ernstig overgewicht (een BMI tussen de 30 en 35) wordt per persoon gekeken of iemand veilig een nier kan doneren. Waarschijnlijk krijg je eerst het advies af te vallen voordat je mag doneren.

Andere onderwerpen die voor jou belangrijk kunnen zijn:

kinderwens en zwangerschap

Heb je als vrouwelijke donor een kinderwens? Dan is het verstandig om dit te melden bij het transplantatiecentrum.

De kans om zwanger te worden verandert niet na een nierdonatie. Maar in het eerste jaar na de donatie is het beter om niet zwanger te worden, omdat je nog moet herstellen.

Verder hebben vrouwen die een nier hebben gedoneerd een iets grotere kans op hoge bloeddruk tijdens de zwangerschap.

geloof

Misschien weet je niet of donatie mag van je geloof. Veel religies staan positief tegenover orgaandonatie en transplantatie. Orgaandonatie wordt bijvoorbeeld gezien als middel om iemands leven te redden. Maar er zijn ook stromingen die hier anders tegenaan kijken.

Heb je twijfels over orgaandonatie? Bespreek dit onderwerp dan met een geestelijk leider of met iemand die jouw geloofsovertuiging deelt. Ook kun je het antwoord zoeken in religieuze teksten. Houd er wel rekening mee dat deze teksten vaak op meerdere manieren zijn uit te leggen.

nier doneren aan een kind

Een levende donor is altijd een volwassene. Je kunt als volwassene ook een nier doneren aan een kind. Het kind krijgt dus een nier die al volgroeid is. Een nier van een volwassene kan bij kinderen van alle leeftijden worden geplaatst. Er zit wel een ondergrens aan de leeftijd en gewicht van het kind.

Lees alles over niertransplantatie bij kinderen >

Wie krijgt jouw nier?

Je kiest zelf aan wie je een nier doneert. Meestal is dat een bekende. Maar je kunt ook anoniem een nier afstaan. Dan weet je niet wie jouw nier krijgt. Of aan iemand die je (nog) niet kent, maar bijvoorbeeld hebt gevonden via sociale media.

Een nier doneren aan een onbekende

Beslissen over nierdonatie

Jij bent de enige die kan beslissen of je een nier wilt doneren of niet. Niemand mag je dwingen om dit te doen. Het moet gaan om een vrijwillig besluit. Het is dus geheel aan jou.

Laat je van tevoren goed informeren. Zoek bijvoorbeeld medisch betrouwbare informatie, praat met andere nierdonoren of neem contact op met een transplantatiecentrum.

Je mag altijd weer terugkomen op je besluit. Ook als je helemaal bent goedgekeurd als donor.

Niet voor geld of een andere beloning

Je mag geen geld of cadeaus krijgen voor de nier. Ook mag je je nier niet verkopen. Dat is strafbaar. De transplantatiecentra letten erop dat dat niet gebeurt. Daarom wordt ook altijd naar je motivatie gevraagd.

Voordelen en nadelen van nierdonatie bij leven

Om te beslissen of je een nier wilt doneren, helpt het om voor- en nadelen op een rijtje te zetten.

  • Positief is bijvoorbeeld dat je een nierpatiënt helpt. Je verbetert iemands leven en levensduur.
  • Negatief is dat een operatie nooit helemaal zonder risico is.
  • Houd er rekening mee dat de transplantatie kan mislukken. Het gebeurt namelijk wel eens dat het lichaam van de ontvanger de nier afstoot.
  • Denk ook aan praktische zaken zoals de invloed van de nierdonatie op je thuissituatie, werk en inkomen.

Informatie verzamelen & praten met anderen

Wat houdt donatie precies in? Zijn er risico’s? Hoe is het om te leven met 1 nier? Zorg dat je eerst een goed en volledig beeld hebt van de donatie en de periode daarna, voordat je een besluit neemt. Je kunt hiervoor informatie verzamelen. 

Het helpt ook ervaringen van andere nierdonoren te horen. Of praat met je naasten of een professional.

Risico's voor een nierdonor

Risico's bij nierdonatie zijn klein. Je wordt van tevoren uitgebreid onderzocht. Maar een operatie is nooit helemaal zonder risico. Laat je goed informeren.

De risico’s op een rij >

Emotionele gevolgen

Een nierdonatie heeft niet alleen lichamelijke gevolgen. Je kunt ook te maken krijgen met emotionele gevolgen. Er komt veel op je af rondom een nierdonatie. Misschien vraag je je ook af hoe de relatie met de ontvanger gaat zijn na de nierdonatie. Je krijgt hierover een gesprek met een medisch maatschappelijk werker.

Sta van tevoren stil bij emoties >

Kosten, vergoedingen & werk

Als je een nier gaat doneren zijn er vergoedingen mogelijk. In principe hoef je niets zelfs te betalen. Je blijft ook je normale salaris ontvangen. Orgaandonatie valt onder de ziektewet . Over deze praktische zaken heb je een gesprek met de medisch maatschappelijk werker.

 Alles over kosten, vergoedingen en werk >

Contact met nierdonoren

Het kan prettig zijn om contact te hebben met andere donoren. Zij begrijpen wat je doormaakt. Je kunt ervaringen uitwisselen. Je kunt in contact komen met andere nierdonoren via onze community.

Aanmelden als nierdonor

Overweeg je serieus een nier te doneren? Dan kun je je melden bij een transplantatiecentrum: onderdeel van een academisch ziekenhuis (UMC). Je krijgt daar allerlei medische onderzoeken en gesprekken.

  • Wil je een nier doneren aan een bekende? Dan ga je naar het transplantatiecentrum waar deze persoon onder behandeling is.
  • Overweeg je anoniem een nier af te staan? Dan kun je contact opnemen met een transplantatiecentrum naar keuze.

Voorbereiding: onderzoeken & gesprekken

Als je je hebt aangemeld, start de voorbereiding op nierdonatie. Dit wordt ook wel een screening genoemd. Je hebt gesprekken met verschillende zorgverleners. Ook krijg je medische onderzoeken. Daarmee wordt gekeken of je veilig een nier kunt doneren.

Alles over de voorbereiding