Niertransplantatie liever vóór dialyse

Voor mensen met nierfalen is een niertransplantatie meestal de beste behandeling. Toch worden veel patiënten pas laat doorverwezen naar een transplantatiecentrum. Soms hebben zij dan al jaren gedialyseerd.

Volgens Hesselink kan dat anders. Als je eerder begint met de voorbereiding, kun je patiënten veel ongemak en gezondheidsproblemen besparen.

Dialyse is een zware behandeling. Het kost veel tijd en energie en heeft grote invloed op het dagelijks leven voor patiënten én hun naasten. Patiënten zeggen vaak: 'Dialyse is geen leven, maar overleven.'

Een transplantatie kan de kwaliteit van leven vaak sterk verbeteren. Zeker bij een nier van een levende donor kan iemand jaren langer en gezonder leven.

In de praktijk wordt transplantatie nog vaak als laatste redmiddel gezien. Eerst wordt de nierziekte behandeld, daarna volgt dialyse. En pas later komt transplantatie aan bod.

Volgens Hesselink moet dat anders:

• Bespreek transplantatie eerder
• Kijk naar de mogelijkheid van een levende donor
• Verwijs patiënten op tijd door naar een transplantatiecentrum

Ook mensen die moeilijker te transplanteren lijken – bijvoorbeeld door leeftijd, overgewicht of een complexe situatie – moeten vaker worden meegenomen in die afweging.

Hoewel transplantatie vaak de beste behandeling is, is het ook ingrijpend. Na de operatie moeten patiënten altijd medicijnen blijven gebruiken om afstoting van de donornier te voorkomen.

Deze medicijnen (immunosuppressiva) onderdrukken het afweersysteem. Daardoor heb je:

• meer kans op infecties (ontstekingen)
• meer risico op aandoeningen zoals diabetes (suikerziekte) en een hoge bloeddruk
• meer kans op kanker

Ook hebben de medicijnen vaak vervelende bijwerkingen, zoals trillende handen of haaruitval.

Onderzoekers werken aan betere, persoonlijkere behandeling bij transplantatie. Hesselink onderzoekt bijvoorbeeld:

• Waarom sommige patiënten nierschade krijgen door het medicijn tacrolimus: een van de medicijnen tegen afstoting
• Hoe je beter kunt inschatten wie risico loopt op afstoting.

Met die kennis kan de behandeling beter worden afgestemd op de patiënt.