Donatie bij leven in Europa

De eerste dag begon met presentaties over hoe verschillende landen de regels en praktische zaken rond nierdonatie bij leven hebben geregeld. Al snel werd duidelijk: in Nederland hebben we dit goed voor elkaar.

Waar veel landen jaloers op zijn, is ons systeem voor vergoedingen aan donoren. In de periode van drie maanden rond de donatie krijgt een donor verschillende kosten vergoed, zoals reiskosten. Wie tijdelijk niet kan werken door de donatie, kan een vergoeding aanvragen voor gemist inkomen (Red.: lees meer op Transplantatiestichting). Ook als de donor tijdelijk niet zelf kan zorgen voor bijvoorbeeld een kind of een huisdier worden kosten voor opvang en zorg vergoed. Vooral de opvang van het huisdier werd vaak genoemd als voorbeeld van hoe ver onze vergoedingen gaan.

Er kwamen meer interessante onder werpen aan bod. Zo ging een presentatie over vrije wil. In de richtlijnen staat dat een donor uit vrije wil moet doneren. Maar wat betekent dat precies? En hoe kun je dat goed controleren? Daarnaast werd een speciaal model gepresenteerd voor mogelijke nierdonoren. Dit model is ontwikkeld door een groep Europese collega’s, onder leiding van collega Grossi, en is gebaseerd op het principe van Samen Beslissen (ontwikkeld door Elwyn). Het model helpt goed na te denken bij de afweging ‘wel of niet doneren’. 

Er is ook aandacht voor mensen met speciale situaties, zoals vrouwen die misschien nog een kind willen krijgen, of stellen die door een verschillende bloedgroep niet direct aan elkaar kunnen doneren. Ook hier bleek weer: in Nederland is dit goed georganiseerd. Het is mooi om te zien hoe we in Europa van elkaar leren. Hoe we samen proberen de zorg te verbeteren en verschillen tussen landen kleiner proberen te maken.

Een week na het congres zit mevrouw Arends bij mij op de polikliniek. Drie jaar geleden kreeg zij een nier van een onbekende donor via het cross-over programma. Ze vertelt dat een vriendin van haar nu ook nierfalen heeft en in Griekenland woont. ‘Het is daar heerlijk weer en het eten is fantastisch,’ zegt ze. ‘Maar een nier van een levende donor? Dat lukt daar niet. Het is niet eerlijk verdeeld, dokter.’